الشيخ باقر شريف القرشي ( مترجم : فخر الدين حجازى )

17

حياة الإمام الحسن بن على ( ع ) ( زندگانى حسن بن على ع ) ( فارسي )

( 1 ) انگيزه اين دشمنىها ، غالبا فزونخواهى و خودكامگى و برترىجوئىهائى است كه از خودخواهى و چيرگى و دست‌يابى بمال و مقام و حكومت برمىخيزد و خطرناكترين دشمنىها زائيده كشتارها و خونخواهىها و انتقامجوئىها است ولى شديدترين دشمنىهاى درازمدت كه سوء تأثيرش هميشگى است و هرگز پايان نمىپذيرد و بدوستى نمىگرايد ، عداوتى است كه برخاسته از ضديت ذاتى و عدم هم‌آهنگى معنوى است مثل تضاد هميشگى تاريكى و روشنائى ، زشتى و زيبائى بدى و خوبى و مانند آنها كه ممكن نيست هيچ‌گاه پايان يابد و زوال پذيرد مگر آنكه يكى از دو طرف متضاد نابود شود و ديگرى باقى بماند ، چنان كه در منطق گفته مىشود كه دو چيز ضد هرگز در يك جا جمع و هم‌آهنگ نمىشوند و همچنين امكان ندارد كه هيچ‌كدام نباشند . پس بديها در ويژگى خود هميشه با خوبيها در نبردند و خوبىها نيز با بديها در ستيزند و هر كدام مىكوشند كه طرف متقابل را نابود سازند و خود به تنهائى پايدار و حاكم باشند چنان كه تاريكى و روشنائى در يك زمان با هم نمىآميزند و هرگاه يكى از آنها بر ديگرى چيرگى مىيابد . برتريها و پستىهاى سرشت انسانها نيز همواره با هم پيكار مىكنند و سازش بين آنها محال است ، دشمنى بنى هاشم و بنى اميه نيز از همين نوع عداوت ذاتى و هميشگى بود كه هرگز نمىشد تحت هيچ شرايطى پايان يابد و به صورت همسازى و همزيستى درآيد زيرا اين برخورد و ستيز پديدهء پايدارى چون اختلاف نور و تاريكى ، بدى و خوبى و پاكى و ناپاكى بود كه در طى روزگاران دراز امتداد داشت و هر كدام از اين دو تيره با آثار و ثمرات متضاد خود ، مشخص و ممتاز بود و بنا بگفته مشهور هر يك از آثار خودشان شناخته مىشدند زيرا درخت بوسيلهء ميوه‌اش كه تلخ يا شيرين است شناخته مىشود و